【尊厳Well-Kaigo｜多言語ブログ】人口減少という静かな呼吸｜Population Decline as a Quiet Breath

隅田川の朝、呼吸に耳を澄ませながら
おはようございます。利久です。
本日も「ウエルエイジング・アワー」朝のウォーキングラジオを、隅田川のほとりからお届けします。
1月17日、冬の朝。空は澄み、青空が広がり、風も強くなく、静かで穏やかな時間が流れています。寒さの中を歩きながら、私は自分の呼吸が浅いのか、深いのか、そんなことに自然と意識が向いていました。

「深く呼吸しよう」と意識して歩くと、何が変わるのだろう。
そんな問いを胸に浮かべながら、今日のテーマである「人口減少という静かな呼吸」に向き合ってみたいと思います。

人口減少は「問題」ではなく、すでに起きている現象
私たちはよく「人口減少社会」という言葉を使います。
課題、問題、危機――そうした言葉とともに語られることが多いテーマです。

しかし、少し立ち止まって考えてみると、人口減少は「これから起きる問題」ではなく、すでに起きている現象だと言えるのではないでしょうか。

介護保険制度が始まった2000年から現在までの約25年間で、日本の人口はおよそ500万人減少しています。
そしてこの先も、出生率や寿命といった長期的な要因によって、人口がさらに減っていくことは、ほぼ確実な数字として示されています。

これは今から何かをすれば急に止められるものではありません。
だからこそ、「良い・悪い」で判断する前に、まず事実として受け止める必要がある。私はそう感じています。

人口が減るとき、「呼吸」はどうなるのか
人口が減る。
それは単に人数が減るという話ではありません。

もちろん、呼吸している人の数が減るという意味では、呼吸の「総量」は減ります。
しかし私が気になっているのは、数字ではなく、呼吸が行われる場所や関係性が減っていくことです。

深く息をつける場所。
戻れる場所。
誰かとつながりながら、安心して呼吸できる場。

そうしたものが、少しずつ減っていく。
人と人の関係が希薄になり、呼吸が浅くなり、乱れ、整いにくくなる場面が増えていく。
私は人口減少を、そうした「呼吸の現象」として捉えてみたいと思っています。

介護施設は「戻れる呼吸の場所」になれるか
介護とは何でしょうか。
これまで制度の中では、身体機能が低下し、自立が難しくなった高齢者が安心して暮らすための仕組みとして整備されてきました。私自身も、その現場の中に長く身を置いてきました。

しかし、もし介護施設を「安心して深い呼吸ができる場所」として捉え直したら、どうでしょうか。

呼吸がゆっくり整う空気があるか。
人とのつながりが感じられるか。
記憶は薄れても、呼吸を忘れずに生きていけるか。

そんな視点で介護施設を見つめたとき、その在り方や価値は、大きく変わるように思います。

在宅か施設か、という二択を超えて
在宅サービスか、施設サービスか。
この議論は長く続いてきました。どちらが良い、悪いという話ではありません。両方が必要です。

ただ、私はこれまで施設サービスの現場を中心に歩んできた中で、「今の形のままでは、施設サービスは成り立たなくなる」という感覚を強く持つようになっています。

人口が減り、働き手が減り、サービスの数そのものが見直されていく中で、施設は単なる「受け皿」ではなく、呼吸を取り戻す場所へと役割を変えていく必要があるのではないでしょうか。

数字で見ると、見えてくるスケールの大きさ
25年で500万人。
これは一つの大都市が丸ごとなくなった規模です。

私が今立っている地域の人口は60万人台ですが、それが8つ分消えた計算になります。
中国のような人口規模の国では、1億人、2億人という単位で人口が減る可能性が語られています。それは、日本という国が、時間をかけていくつも消えていくスケール感です。

この変化は、爆発的に起きるのではなく、川の流れのように静かに進行しています。
私たちは、すでにその流れの中に立っています。

外国人介護人材と、呼吸の持ち帰り
人口減少の中で、外国人の介護人材は増えています。
やがて日本の人口がさらに減り、介護サービスの数が減れば、彼らは自国に戻り、日本で学んだ介護を持ち帰ることになるでしょう。

そのとき、日本で経験した「呼吸」は、どう活かされるのでしょうか。
同じ呼吸なのか、違う呼吸なのか。
文化や暮らしが違えば、呼吸の在り方も変わるはずです。

そうした循環も、これからの時代には自然に起きていくのだと思います。

AI、ロボット、そして共に生きる存在
人口減少と並行して、AIやロボットといった技術も進化しています。
これは切り離せない流れです。

さらに、今朝の隅田川を歩きながら気づいたことがあります。
多くの人が、ペットと一緒に散歩しているということです。特に犬を連れた高齢者の姿が目に留まりました。

一人暮らしが増える中で、ペットと共に生きる暮らしは、これからますます広がっていくのではないでしょうか。
しかし現実には、集合住宅や団地ではペットが禁止されている場所も多くあります。

「迷惑だから禁止する」という考え方だけでは、もう追いつかない時代に入っているように感じます。
新しい暮らし方には、新しいルールが必要です。それは健康や制度の話ではなく、呼吸が変わるということなのだと思います。

静かな変化の中で、今日を生きる
人口減少という大きな流れの中で、私は結論を出そうとしているわけではありません。
ただ、こうした思考を持たなければ、日々の仕事や生きる意味が、どこかでつながらなくなる気がするのです。

変化はすでに起きています。
50年後、100年後の話ではなく、今日の私たちの足元で、静かに流れ続けています。

そんなことを考えながら、今朝も隅田川のほとりを歩いていました。
皆さまも、どうか良い一日をお過ごしください。

ご質問は本サイトの「お問い合わせ欄」からお気軽にお寄せください。

【Dignity Well-Kaigo | Multilingual Blog】
Population Decline as a Quiet Breath
Listening to the Breath on a Morning by the Sumida River
Good morning. This is Rikyu.
Today as well, I bring you the Well-Aging Hour morning walking radio from the banks of the Sumida River.

It is the morning of January 17, in the heart of winter.
The sky is clear and blue, the air calm, with no strong wind—quiet, gentle time flows here. As I walk through the cold, my attention naturally turns to my own breathing: is it shallow, or is it deep?

When I walk with the intention to “breathe more deeply,” what actually changes?
Holding that question in my heart, I would like to face today’s theme: “Population Decline as a Quiet Breath.”

Population Decline Is Not a “Problem,” but an Ongoing Reality
We often use the phrase “a society of population decline.”
It is usually discussed alongside words such as challenges, problems, or crisis.

However, if we pause and reflect for a moment, we may realize that population decline is not a problem that will occur in the future, but a phenomenon that is already happening.

In the approximately 25 years since the long-term care insurance system began in 2000, Japan’s population has decreased by about five million people.
Looking ahead, due to long-term factors such as birth rates and life expectancy, further population decline is almost certain, as clearly shown by demographic data.

This is not something that can be suddenly stopped by taking action now.
That is why, before judging it as “good” or “bad,” we must first accept it as a fact. That is how I see it.

When the Population Declines, What Happens to “Breath”?
Population decline means numbers decrease.
But it is not simply a matter of fewer people.

Certainly, in numerical terms, the total number of people breathing decreases.
Yet what concerns me more is not the numbers themselves, but the gradual loss of places and relationships where breathing happens.

Places where one can breathe deeply.
Places one can return to.
Spaces where people can breathe with a sense of safety, while remaining connected to others.

Little by little, these are disappearing.
Human connections become thinner, breathing becomes shallow and disordered, and situations where breath can no longer settle increase.

I want to understand population decline as a phenomenon of breath in this sense.

Can Care Facilities Become “Places to Return and Breathe”?
What is caregiving, really?
Until now, within institutional systems, caregiving has been organized as a means for older adults—whose physical functions have declined and who find independent living difficult—to live safely and securely. I myself have spent many years within these settings.

But what if we reframe care facilities as places where people can breathe deeply and safely?

Is there air where breathing can slowly settle?
Is there a sense of connection with others?
Even if memory fades, can one continue living without losing their breath?

When we look at care facilities from this perspective, their meaning and value may change dramatically.

Beyond the Simple Choice of Home or Facility
Home-based care or facility-based care—this debate has continued for many years.
It is not a matter of which is better or worse; both are necessary.

However, as someone who has mainly walked alongside facility-based services, I have begun to feel strongly that facility care, in its current form, will no longer be sustainable.

As the population declines, the workforce shrinks, and the total number of services is reconsidered, care facilities must transform from mere “places of accommodation” into places where people can recover their breath.

The Scale Becomes Clear When Seen Through Numbers
Five million people in 25 years.
That is the equivalent of an entire major city disappearing.

The area where I stand now has a population in the six-hundred-thousand range.
In other words, it is as if eight such cities vanished over 25 years.

In countries with populations like China’s, discussions involve reductions of 100 million or even 200 million people. Over time, this represents multiple Japans disappearing in scale.

This change does not happen explosively.
It advances quietly, like the steady flow of a river.
And we are already standing within that flow.

Foreign Care Workers and the Breath They Carry Home
As population decline progresses, the number of foreign care workers in Japan continues to increase.
Eventually, as Japan’s population decreases further and the demand for care services declines, many of them will return to their home countries, carrying with them what they learned in Japan.

At that point, how will the “breath” they experienced here be used?
Will it be the same breath, or a different one?
As culture and daily life differ, the nature of breath must also change.

Such cycles will likely emerge naturally in the era ahead.

AI, Robots, and Living Together
Alongside population decline, technologies such as AI and robotics continue to advance.
These developments cannot be separated from demographic change.

While walking along the Sumida River this morning, I noticed something else.
Many people were walking with their pets—especially older adults accompanied by dogs.

As single-person households increase, lifestyles that involve living together with pets may continue to expand.
Yet in reality, many apartment complexes and housing estates still prohibit pets.

The mindset of “banning pets because they are a nuisance” no longer seems sufficient for our times.
New ways of living require new rules. This is not merely a matter of health or policy, but a shift in how we breathe together.

Living Today Within Quiet Change
Within the great current of population decline, I am not trying to draw a conclusion.
Rather, I feel that without holding these reflections, my daily work and the meaning of living itself would lose their connection.

Change is already happening.
This is not a story of fifty or one hundred years from now—it is flowing quietly beneath our feet today.

With such thoughts, I walked along the Sumida River again this morning.
I hope each of you has a good day.

If you have any questions, please feel free to contact us through the “Inquiry” section on this website.

—

【尊严照护Well-Kaigo｜多语言博客】
人口减少：一种安静的呼吸
在隅田川的清晨，倾听呼吸
早上好，我是利久。
今天也从隅田川畔，为大家带来「Well-Aging Hour」清晨步行广播。

1月17日，冬日的清晨。
天空澄澈，蓝天铺展，没有强风，时间静静而温和地流动着。在寒冷中行走时，我的意识自然回到了自己的呼吸——是浅，还是深？

当我一边走，一边有意识地提醒自己“深深地呼吸”，究竟会发生什么变化呢？
怀着这样的提问，我想静静地面对今天的主题——「人口减少：一种安静的呼吸」。

人口减少并非“问题”，而是正在发生的现实
我们经常使用“人口减少社会”这个词。
它往往伴随着“课题”“问题”“危机”等词语一起被讨论。

然而，如果稍微停下脚步重新思考，我们或许会发现，人口减少并不是“将来才会发生的问题”，而是已经正在发生的现象。

自2000年日本照护保险制度启动以来的约25年间，日本人口已经减少了约500万人。
而在未来，由于出生率、寿命等长期因素的影响，人口持续减少几乎已是确定无疑的趋势，这一点也清楚地反映在各种统计数据之中。

这并不是现在做些什么就能立刻阻止的变化。
正因如此，在判断它是“好”还是“坏”之前，我们首先需要如实地接纳这一事实——这是我此刻的感受。

当人口减少时，“呼吸”会发生什么变化？
人口减少。
这并不仅仅意味着人数变少。

从数量上看，确实意味着正在呼吸的人减少了，呼吸的“总量”也会下降。
但我真正关心的，并不是数字本身，而是可以呼吸的场所与关系正在减少这件事。

能够深深呼吸的地方。
可以回去的地方。
在与他人连接中，安心呼吸的空间。

这些，正在一点一点地减少。
人与人之间的联系变得稀薄，呼吸变浅、变乱，难以安定下来的场景不断增加。

我想从这样的角度，把人口减少理解为一种“呼吸的现象”。

照护机构，能否成为“可以回去呼吸的地方”？
照护，究竟是什么？
在制度框架中，它长期被定位为：当高龄者身体机能下降、难以独立生活时，提供一个能够安心生活的环境。我自己也曾长期置身于这样的现场之中。

但如果我们重新定义照护机构，将其视为“可以安心、深深呼吸的地方”，会发生什么呢？

那里是否有能让呼吸慢慢安定下来的空气？
是否能感受到人与人之间的连接？
即使记忆逐渐淡去，是否仍然能够不忘记呼吸地活着？

当我们从这样的视角重新凝视照护机构时，它的存在方式与价值，或许会发生巨大的改变。

超越“在家”或“机构”的二元选择
是在家照护，还是在机构照护？
这个讨论已经持续了很久。但这并不是非此即彼的问题，两者都是必要的。

只是，在我长期以机构照护现场为中心行走的过程中，逐渐产生了一种强烈的感觉——如果保持现有的形态，机构照护将难以为继。

随着人口减少、劳动人口下降、服务数量本身被重新审视，照护机构不应再只是“收容的场所”，而需要转变为让人重新找回呼吸的地方。

从数字中看到的尺度感
25年，500万人。
这相当于一座大型城市整体消失的规模。

我现在所在地区的人口大约在60万人左右。
换句话说，相当于这样规模的城市消失了8个。

在像中国这样人口规模巨大的国家，人们谈论的，是减少1亿、2亿人口的可能性。
从时间的维度来看，这意味着“一个日本”的规模，正在多次消失。

这种变化并不是爆发式发生的。
它像河流一样，安静而持续地向前流动。
而我们，早已站在这条河流之中。

外国照护人员，以及他们带回去的“呼吸”
在人口减少的过程中，来自海外的照护人员正在增加。
当日本人口进一步减少、照护服务需求下降时，他们终将回到自己的国家，把在日本学到的照护经验带回去。

那时，在日本体验到的“呼吸”，会如何被运用呢？
是相同的呼吸，还是不同的呼吸？
文化与生活方式不同，呼吸的形态也必然不同。

这样的循环，我想将在未来的时代中，自然地发生。

AI、机器人，以及“共同生活的存在”
与人口减少并行，AI与机器人等技术也在不断进化。
这是无法切割开的时代趋势。

而在今天清晨沿着隅田川行走时，我还注意到另一件事。
许多人正在与宠物一起散步，尤其是牵着狗的高龄者，给我留下了深刻印象。

在独居人口不断增加的背景下，与宠物共同生活的方式，或许会越来越普遍。
但现实是，许多集合住宅与团地，依然禁止饲养宠物。

仅仅以“会给别人带来困扰”为理由而全面禁止，已经难以应对当下的时代了。
新的生活方式，需要新的规则。
这并不只是健康或制度的问题，而是呼吸正在改变这件事本身。

在安静的变化之中，活在今天
身处人口减少这一宏大的流动之中，我并不是想得出某个结论。
只是，如果不进行这样的思考，日常的工作与“活着的意义”，似乎就无法彼此连结。

变化已经开始。
这不是50年后、100年后的故事，而是此时此刻，在我们脚下静静流淌着的现实。

怀着这样的思绪，今早我再次走在隅田川畔。
也祝愿各位，度过美好的一天。

如有任何疑问，欢迎通过本网站的「咨询栏」随时与我们联系。

【การดูแลที่มีศักดิ์ศรี Well-Kaigo｜บล็อกหลายภาษา】
การลดลงของประชากร : ลมหายใจที่เงียบงัน
เช้าวันหนึ่งริมแม่น้ำสุมิดะ ฟังเสียงลมหายใจอย่างเงียบงัน
สวัสดีตอนเช้า ผมชื่อริคิว
วันนี้เช่นเคย ผมขอส่งรายการเดินยามเช้า Well-Aging Hour จากริมแม่น้ำสุมิดะ

เช้าวันที่ 17 มกราคม กลางฤดูหนาว
ท้องฟ้าโปร่งใส สีฟ้าแผ่กว้าง ลมไม่แรง เวลาไหลไปอย่างเงียบสงบ ระหว่างที่เดินท่ามกลางความหนาว ความสนใจของผมค่อย ๆ หันกลับมาที่ลมหายใจของตัวเอง—ลมหายใจนี้ ตื้นหรือ ลึก กันแน่

เมื่อผมเดินไปพร้อมกับตั้งใจว่า “ลองหายใจให้ลึกขึ้น” อะไรจะเปลี่ยนไปบ้างนะ
ด้วยคำถามนั้นในใจ ผมอยากเผชิญกับหัวข้อของวันนี้อย่างเงียบ ๆ คือ
“การลดลงของประชากร : ลมหายใจที่เงียบงัน”

การลดลงของประชากร ไม่ใช่ “ปัญหา” แต่คือความจริงที่กำลังเกิดขึ้น
เรามักใช้คำว่า “สังคมประชากรลดลง”
และมักพูดถึงมันพร้อมกับคำว่า ความท้าทาย ปัญหา หรือวิกฤต

แต่หากเราหยุดและคิดอย่างสงบ เราอาจพบว่า
การลดลงของประชากรไม่ใช่ปัญหาที่จะเกิดขึ้นในอนาคต
แต่เป็น ปรากฏการณ์ที่กำลังเกิดขึ้นแล้วในปัจจุบัน

ตลอดระยะเวลาประมาณ 25 ปี ตั้งแต่ระบบประกันการดูแลของญี่ปุ่นเริ่มต้นในปี 2000
จำนวนประชากรได้ลดลงไปแล้วประมาณ 5 ล้านคน
และในอนาคต ด้วยปัจจัยระยะยาวอย่างอัตราการเกิดและอายุขัย
แนวโน้มที่ประชากรจะลดลงต่อไปนั้น แทบจะหลีกเลี่ยงไม่ได้

นี่ไม่ใช่สิ่งที่เราจะหยุดได้ทันทีด้วยการกระทำใด ๆ
เพราะฉะนั้น ก่อนจะตัดสินว่า “ดี” หรือ “ไม่ดี”
สิ่งสำคัญคือการยอมรับความจริงนี้ก่อน — นี่คือความรู้สึกของผม

เมื่อประชากรลดลง “ลมหายใจ” จะเปลี่ยนไปอย่างไร
ประชากรลดลง
ไม่ใช่แค่เรื่องของจำนวนคนที่น้อยลง

แน่นอนว่าในเชิงตัวเลข จำนวนผู้ที่กำลังหายใจอยู่ลดลง
ปริมาณรวมของลมหายใจก็ลดลงเช่นกัน
แต่สิ่งที่ผมกังวลจริง ๆ ไม่ใช่ตัวเลข
หากแต่คือ สถานที่และความสัมพันธ์ที่ทำให้เราหายใจได้ กำลังลดลง

สถานที่ที่สามารถหายใจได้อย่างลึก
สถานที่ที่สามารถ “กลับไป” ได้
พื้นที่ที่เราสามารถหายใจได้อย่างปลอดภัย ขณะยังเชื่อมโยงกับผู้อื่น

สิ่งเหล่านี้ค่อย ๆ ลดน้อยลง
ความสัมพันธ์ระหว่างผู้คนบางลง
ลมหายใจตื้นขึ้น สับสนขึ้น และยากจะกลับสู่ความสงบ

ผมอยากมองการลดลงของประชากร
ในฐานะ “ปรากฏการณ์ของลมหายใจ” เช่นนี้

สถานดูแล จะเป็น “สถานที่ที่กลับไปหาลมหายใจได้” หรือไม่
การดูแลคืออะไร
ที่ผ่านมา ภายใต้ระบบต่าง ๆ การดูแลถูกออกแบบขึ้น
เพื่อให้ผู้สูงอายุที่มีสมรรถภาพลดลง
สามารถใช้ชีวิตได้อย่างปลอดภัยและมั่นคง
ผมเองก็เคยอยู่ในพื้นที่นั้นมาเป็นเวลานาน

แต่ถ้าเรามองสถานดูแลใหม่
ในฐานะ สถานที่ที่สามารถหายใจได้อย่างลึกและปลอดภัย ล่ะ?

ที่นั่นมีบรรยากาศที่ทำให้ลมหายใจค่อย ๆ สงบลงหรือไม่
มีความเชื่อมโยงระหว่างผู้คนหรือไม่
แม้ความทรงจำจะเลือนราง แต่ยังสามารถมีชีวิตอยู่โดยไม่ลืมลมหายใจได้หรือไม่

เมื่อเรามองสถานดูแลด้วยมุมมองนี้
รูปแบบและคุณค่าของมัน อาจเปลี่ยนไปอย่างสิ้นเชิง

ก้าวข้ามทางเลือกแบบสองขั้ว: อยู่บ้าน หรือ อยู่สถานดูแล
การดูแลที่บ้าน หรือ การดูแลในสถานดูแล
การถกเถียงนี้ดำเนินมายาวนาน
แต่ไม่ใช่เรื่องของถูกหรือผิด — ทั้งสองอย่างล้วนจำเป็น

อย่างไรก็ตาม จากประสบการณ์ของผมในภาคสนามของสถานดูแล
ผมเริ่มรู้สึกอย่างชัดเจนว่า
หากยังคงรูปแบบเดิมไว้ สถานดูแลจะไม่สามารถดำรงอยู่ต่อไปได้

เมื่อประชากรลดลง แรงงานลดลง
และจำนวนบริการถูกทบทวนใหม่
สถานดูแลจำเป็นต้องเปลี่ยนบทบาท
จากเพียง “สถานที่รองรับ”
ไปสู่ สถานที่ที่ผู้คนได้กลับมาพบลมหายใจของตนเองอีกครั้ง

เมื่อมองผ่านตัวเลข เราจะเห็นขนาดของการเปลี่ยนแปลง
25 ปี ประชากรลดลง 5 ล้านคน
นั่นเทียบเท่ากับเมืองขนาดใหญ่หนึ่งเมืองหายไปทั้งเมือง

พื้นที่ที่ผมยืนอยู่ในขณะนี้มีประชากรราว 600,000 คน
กล่าวคือ เมืองขนาดนี้หายไปถึง 8 เมือง

ในประเทศที่มีประชากรมหาศาลอย่างจีน
มีการพูดถึงการลดลงระดับ 100 ล้าน หรือ 200 ล้านคน
ในช่วงเวลาหนึ่ง นั่นหมายถึง “ประเทศญี่ปุ่น”
กำลังหายไปหลายครั้งในเชิงขนาด

การเปลี่ยนแปลงนี้ไม่ได้เกิดขึ้นอย่างรุนแรง
แต่มันไหลไปอย่างเงียบงัน เหมือนสายน้ำ
และเราก็ยืนอยู่ในกระแสนั้นแล้ว

แรงงานดูแลจากต่างชาติ และลมหายใจที่พวกเขานำกลับไป
ท่ามกลางการลดลงของประชากร
แรงงานดูแลจากต่างประเทศกำลังเพิ่มขึ้น
และเมื่อประชากรญี่ปุ่นลดลงมากขึ้น
ความต้องการบริการดูแลลดลง
พวกเขาก็จะกลับไปยังประเทศของตน
พร้อมกับประสบการณ์การดูแลที่ได้เรียนรู้จากญี่ปุ่น

ลมหายใจที่พวกเขาได้สัมผัสในญี่ปุ่น
จะถูกนำไปใช้เช่นไร
เป็นลมหายใจเดียวกัน หรือเป็นลมหายใจที่แตกต่าง

เมื่อวัฒนธรรมและวิถีชีวิตต่างกัน
รูปแบบของลมหายใจก็ย่อมแตกต่างกันด้วย

วงจรเช่นนี้ น่าจะเกิดขึ้นอย่างเป็นธรรมชาติ
ในยุคสมัยที่กำลังจะมาถึง

AI หุ่นยนต์ และการใช้ชีวิตร่วมกัน
ควบคู่กับการลดลงของประชากร
เทคโนโลยีอย่าง AI และหุ่นยนต์ก็พัฒนาอย่างต่อเนื่อง
สิ่งเหล่านี้แยกออกจากกันไม่ได้

ระหว่างที่ผมเดินริมแม่น้ำสุมิดะในเช้านี้
ผมสังเกตเห็นอีกสิ่งหนึ่ง
ผู้คนจำนวนมากกำลังเดินเล่นพร้อมสัตว์เลี้ยง
โดยเฉพาะผู้สูงอายุที่จูงสุนัข

เมื่อจำนวนผู้ที่อาศัยอยู่คนเดียวเพิ่มขึ้น
การใช้ชีวิตร่วมกับสัตว์เลี้ยง
อาจกลายเป็นรูปแบบที่แพร่หลายยิ่งขึ้น
แต่ในความเป็นจริง
ที่อยู่อาศัยรวมหลายแห่งยังคงห้ามเลี้ยงสัตว์

การห้ามเพียงเพราะ “อาจสร้างความเดือดร้อน”
ดูเหมือนจะไม่เพียงพออีกต่อไป
รูปแบบการใช้ชีวิตใหม่ ต้องการกติกาใหม่
นี่ไม่ใช่แค่เรื่องสุขภาพหรือระบบ
แต่คือ ลมหายใจของสังคมที่กำลังเปลี่ยนไป

ใช้ชีวิตอยู่ในความเปลี่ยนแปลงที่เงียบงัน
ท่ามกลางกระแสใหญ่ของการลดลงของประชากร
ผมไม่ได้พยายามหาคำตอบสุดท้าย
แต่หากไม่คิดเช่นนี้
งานในแต่ละวันและความหมายของการมีชีวิตอยู่
อาจไม่เชื่อมโยงถึงกัน

การเปลี่ยนแปลงได้เริ่มขึ้นแล้ว
นี่ไม่ใช่เรื่องของอีก 50 หรือ 100 ปีข้างหน้า
แต่เป็นสิ่งที่กำลังไหลอย่างเงียบงัน
อยู่ใต้เท้าของเราทุกคนในวันนี้

ด้วยความคิดเหล่านี้
ผมเดินอยู่ริมแม่น้ำสุมิดะอีกครั้งในเช้านี้
ขอให้ทุกท่านมีวันที่ดี

หากมีข้อสงสัยใด ๆ
สามารถติดต่อเราได้ทาง “แบบฟอร์มติดต่อ” บนเว็บไซต์นี้ได้เสมอ